Bij veel katten van 3 jaar en ouder is gebitsverzorging een zeer essentieel onderdeel van de algehele zorg voor uw huisdier. Houdt u namelijk de gebitstoestand niet regelmatig in de gaten, dan kunnen er afwijkingen in de mondholte en zelfs in de rest van het lichaam ontstaan. Gebitsverzorging kan plaatsvinden door speciale gebitsverzorgende voeding, tanden poetsen of mondwater.
Mondgeur en tandplak
Bij onregelmatige mondhygiëne neemt het aantal bacteriën in de mond toe, waardoor er een laag tandplak op de tanden en kiezen komt. Zo kunnen afwijkingen in de mondholte ontstaan. Beginnend tandplak is een dun laagje met bijna dezelfde kleur als de tanden zelf. Op dat moment zijn de bacteriën al bezig met hun aanval op tanden en kiezen, ook al zie je dat niet. Een fase verder is de laag tandplak al veel dikker en geler.
Gevolgen van tandplak
Tandplak veroorzaakt meerdere afwijkingen in de mondholte, zoals tandvleesontsteking. Hierbij hoopt de tandplak zich op en gaat zich tandsteen vormen. Bij ernstige tandvleesontsteking ontstaat zelfs pus of een abces, wat voor extra stank en pijn in de bek zorgt. Dit wordt weer versterkt als de tanden en kiezen in een verder stadium gaan loszitten, en ook de wortels gaan ontsteken.
De gevolgen van tandplak gaan verder dan ‘alleen’ de mondholte, al zijn die vervelend en pijnlijk genoeg. De pus en bacteriën rondom tanden, kiezen en het weefsel eromheen kunnen via het ontstoken tandvlees en via het bloed door het hele lichaam van uw kat worden verspreid. Mogelijke gevolgen zijn problemen in het hart, de nieren, lever en gewrichten.
Huisdieren vertonen overigens in het algemeen een gedragsverandering als ze pijn hebben. Katten trekken niet snel aan de bel bij hun baasje als ze pijn hebben. Daarom is het belangrijk dat u goed let op eventueel afwijkend gedrag van uw kat. Sommige katten eten met een scheve kop om een pijnlijke kant te ontzien. Vaak wordt een slechte eetlust gezien, maar katten kunnen ook helemaal stoppen met eten. Ook kan uw kat uit de bek stinken, veelvuldig knoeien met eten of (overmatig) speekselen.
Naast dat u zelf thuis goed op het gedrag van uw kat let, zal de dierenarts bij de jaarlijkse controle van uw dier grondig het gebit van uw kat inspecteren op eventuele aanwijzingen van problemen. In februari zijn er bij Pet Wellness Center extra mogelijkheden tot controles in het kader van de Maand van de Gebitscontrole. Hoe vaker controle hoe beter, want eventuele problemen kunnen daarmee in een zo vroeg mogelijk stadium op het spoor worden gekomen.
Ontstaan van tandsteen
Tandsteen is een verharde laag tandplak en is in een later stadium niet langer met alleen tandenpoetsen te verwijderen. Tandsteen begint als een zacht aanslaglaagje door voedselrestjes en speekselbestanddelen die op het gebit neerslaan. Gevolg is een harde laag bruin of geel tandsteen. Gaatjes (cariës) zoals bij mensen, komen overigens nauwelijks voor. Naarmate katten ouder worden is de kans op tandsteenvorming groter. Zolang het ‘zachte’ laagje dagelijks wordt gepoetst, krijgt tandsteen geen kans. Maar eenmaal gevormd tandsteen laat zich niet meer door poetsen verwijderen. Regelmatig tandenpoetsen bij uw huisdier is dus van wezenlijk belang!
Frequentie
Het is natuurlijk het beste om iedere dag de tanden van uw kat te poetsen, maar in veel gevallen is dat onhaalbaar. Daarom volstaat een frequentie van twee tot drie keer per week. Dit draagt voldoende bij aan de preventie van tand- en gebitsbederf.
Professionele gebitsreiniging
Als er zich al tandsteen heeft gevormd, is dit zoals gezegd niet meer met tandenpoetsen te verwijderen. Om ergere problemen te voorkomen, is het daarom essentieel dat het gebit van uw huisdier in dit stadium grondig wordt gereinigd. U kunt hiervoor een afspraak met uw Pet Wellness Center maken. Na een professionele gebitsbehandeling kunt u het gebit vervolgens schoonhouden . Met de dierenarts kunt u bespreken welke vorm van gebitsverzorging het beste past bij uw situatie en uw huisdier.
(Tijdelijke) vervanging voor tandenpoetsen
Er zijn producten verkrijgbaar die het gebit van uw kat reinigen. Ze bevatten stoffen en enzymen die bacteriegroei tegengaan. Dit kan een oplossing zijn als het gewone tandenpoetsen ondoenlijk blijkt of als het er een keer bij inschiet. Bij uw Pet Wellness Center zijn onder meer smakelijke en speciale gebitsreinigende brokken. Wist u overigens dat het gebruik van hard voedsel goed is voor het gebit van uw huisdier? Het helpt tandsteen nog verder te beperken. Informeer ernaar bij uw Pet Wellness Center.
En verder geldt: hoe eerder u begint met tandenpoetsen, hoe eerder uw kat eraan went en des te groter de kans op een blijvend gezond gebit!
Tandenpoetsen: stap voor stap
U kunt van uw huisdier niet verwachten dat hij of zij het tandenpoetsen zomaar direct toelaat, daarvoor is geduld, oefening en gewenning vereist. Kies altijd een vertrouwde, lichte omgeving uit waar de hond zich op zijn of haar gemak voelt. Onderstaande methode is toepasbaar op zowel volwassen als senior dieren.
Wennen aan aanraking
Als het even kan, start dan direct met tandenpoetsen als uw kat nog een kitten is. Net als bij kinderen is deze ‘jonge’ periode de beste tijd om deze vorm van verzorging aan te leren. Het dier laat meer toe en het leerproces zal relatief sneller verlopen. Hoe eerder geleerd, hoe meer en langer profijt voor zowel het dier als uzelf! Laat uw huisdier eerst wennen aan de aanraking van de buiten- en binnenkant van de bek en snuit. Til hierbij eventjes de lip omhoog en gebruik vooral nog geen tandenborstel. Bouw dit met een paar minuten per dag heel rustig op, en prijs en beloon uw kat regelmatig (!). Als er te veel weerstand wordt geboden, stop dan even en maak er geen gevecht van. Tandenpoetsen moet tenslotte geen straf worden...
Kattentandpasta
Accepteert uw huisdier de aanraking van bek, snuit en gebit, begin dan met het gebruik van een speciale tandpasta voor katten. Gebruik géén gewone- of kindertandpasta, omdat deze schuimmiddelen en fluoride bevat. Laat de borstel nog steeds achterwege. Breng de tandpasta op uw vinger aan en ‘poets’ de buitenkant van tanden, kiezen en tandvlees (de binnenkant wordt heel vervelend bevonden). Stop na een paar seconden steeds even, vooral als er veel speekselvloed vrijkomt. Voer de duur van het tandenpoetsen langzaam op tot ongeveer twee, drie minuten. En niet vergeten: sluit altijd af met een beloning. Dat maakt de kans op succes het grootst.
Poetsen met tandenborstel
Bij de volgende stap gebruikt u een tandenborstel of poetsgaasje om tanden en kiezen daadwerkelijk mechanisch schoon te maken. U heeft hierbij keuze uit speciaal voor katten gevormde tandenborstels, of handzame vingerborsteltjes. Accepteert uw kat de borstel niet, probeer dan eens een geïmpregneerd poetsgaasje. Tip: maak de tandenborstel of het gaasje van tevoren goed nat en breng ze op smaak met water, vlees- of kippenbouillon!
Druk de tandpasta stevig de borstelharen in en begin met de buitenkant van de kiezen en hoektanden van de bovenkaak. Is uw kat hieraan gewend, doe dan hetzelfde met de ‘serie’ op de onderkaak. De tandenborstel houdt u vast als een pen en u maakt poetsbewegingen van boven naar beneden. De binnenkant van de tanden en kiezen hoeft niet per se te worden gepoetst. Tandplak en –steen wordt hier nauwelijks gevormd en het zorgt voor onnodige stress bij uw huisdier.
Let er wel op dat u per huisdier één tandenborstel gebruikt. Net als bij mensen is dit het meest hygiënisch vanwege de mogelijkheid op het overbrengen van infecties op elkaar.

